ΤτΕ: Πάμε για ανάπτυξη 2% ως το 2028 με «ατμομηχανή» την κατανάλωση

Αρκετά ισχυρή ανάπτυξη, με τη… βελόνα της αύξησης του ΑΕΠ να κολλάει στο 2%

Οι αναθεωρημένες προβλέψεις της ΤτΕ

          (ετήσιες % μεταβολές)             2024 2025 2026 2027 2028 Πραγματικό ΑΕΠ 2.1 2.1 2.0 1.9 2.0 Ιδιωτική κατανάλωση 2.4 2.0 1.8 1.7 1.9 Δημόσια κατανάλωση -2.6 0.3 1.6 0.4 1.0 Ακαθάριστος σχηματισμός πάγιου κεφαλαίου 4.5 8.9 5.5 3.8 3.4 Εξαγωγές (αγαθών και υπηρεσιών) 1.0 1.7 2.8 3.3 3.1 Εισαγωγές (αγαθών και υπηρεσιών) 4.8 -1.3 3.4 2.9 3.0 ΕνΔΤΚ (Εναρμονισμένος Δείκτης Τιμών Καταναλωτή) 3.0 2.9 3.5 2.7 2.2 ΕνΔΤΚ χωρίς διατροφή και ενέργεια 3.6 3.6 3.0 2.6 2.2 Συνολική απασχόληση 0.9 0.8 1.2 1.1 1.0 Ποσοστό ανεργίας (% εργατικού δυναμικού) 10.1 8.9 8.1 7.7 7.6 Ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών (% ονομαστικού ΑΕΠ) -7.2 -5.7 -6.0 -5.6 -5.3

Οι καθοδικοί κίνδυνοι για την ανάπτυξη συνδέονται με:

•  Παράταση των γεωπολιτικών συγκρούσεων.
• Ταχύτερη της αναμενόμενης αύξηση του πληθωρισμού (παρόμοια με τις εξελίξεις του 2021/2022).
• Ακραία καιρικά φαινόμενα (πλημμύρες και πυρκαγιές, όπως το 2023).
• Βραδύτερη εφαρμογή των μεταρρυθμίσεων, με δυσμενείς επιπτώσεις στην παραγωγικότητα.

Ανοδικοί κίνδυνοι για την ανάπτυξη συνδέονται με:

•  Υψηλότερο του αναμενόμενου δημοσιονομικού πολλαπλασιαστή (fiscal multiplier) για το 2026 και το 2027.
•  Καλύτερες των προσδοκιών εξελίξεις στον τουρισμό.
•  Καλύτερες των προσδοκιών εξελίξεις στη ναυτιλία λόγω υψηλότερων ναύλων (freight rates).

Υποστηρικτικές πολιτικές και μέτρα της ΕΕ και της ΕΚΤ

Μετά τη λήξη του προγράμματος NGEU το 2026, θα είναι διαθέσιμες για την Ελλάδα εναλλακτικές πηγές ευρωπαϊκής χρηματοδότησης για τη στήριξη της θετικής επενδυτικής δυναμικής.

Τα κύρια ευρωπαϊκά διαρθρωτικά προγράμματα χρηματοδότησης που θα είναι διαθέσιμα από το 2027 θα είναι το τρέχον Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων (ΠΔΕ), το νέο Ευρωπαϊκό Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο (ΠΔΠ 2028-2034) που τελεί υπό διαπραγμάτευση (με τα κονδύλια για την Ελλάδα να ανέρχονται περίπου σε 49,2 δισ. ευρώ), καθώς και νέοι ευρωπαϊκοί πόροι (ύψους 8 δισ. ευρώ) από το Κοινωνικό Ταμείο για το Κλίμα (Social Climate Fund), το Ταμείο Εκσυγχρονισμού (Modernization Fund) και το Ταμείο Απανθρακοποίησης Νησιών (Islands Decarbonization Fund) που έχει εξασφαλίσει η Ελλάδα.

Βασικές Προκλήσεις

• Έλεγχος του πληθωρισμού.
• Επιτάχυνση των επενδύσεων, εν μέρει μέσω της κινητοποίησης των διαθέσιμων ευρωπαϊκών πόρων.
• Αντιμετώπιση των αναδυόμενων ελλείψεων στην αγορά εργασίας και της αναντιστοιχίας δεξιοτήτων (skills mismatch).
• Σχεδιασμός στρατηγικών προσαρμογής στην κλιματική αλλαγή και μέτρων πρόληψης καταστροφών.
• Διασφάλιση της ενεργειακής ασφάλειας μέσω επενδύσεων στην καθαρή ενέργεια.
•  Διατήρηση της δημοσιονομικής βιωσιμότητας.

Μεσοπρόθεσμες έως μακροπρόθεσμες προκλήσεις οικονομικής πολιτικής

•  Διατήρηση πρωτογενών πλεονασμάτων σε διευρυμένο ορίζοντα για τη διασφάλιση της βιωσιμότητας του δημόσιου χρέους.
•  Εφαρμογή διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων για τη στήριξη της μακροπρόθεσμης ανάπτυξης.
•  Αντιμετώπιση του ελλείμματος του ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών μέσω (α) της ενίσχυσης της ανταγωνιστικότητας της ελληνικής οικονομίας και (β) της διεύρυνσης της εξαγωγικής της βάσης με αγαθά και υπηρεσίες υψηλής προστιθέμενης αξίας.
• Διατήρηση του ρυθμού εφαρμογής του προγράμματος μεταρρυθμίσεων και περαιτέρω βελτίωση της διαχείρισης της κρατικής περιουσίας, με σκοπό την προσέλκυση άμεσων ξένων επενδύσεων.
• Προώθηση της καινοτομίας, της εκπαίδευσης και του κεφαλαίου που βασίζεται στη γνώση (knowledge-based capital).