Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή παρουσίασε μια σειρά μέτρων που έχουν στόχο να κάνουν ευκολότερη την εργασία σε διαφορετικές χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης και να ενισχύσουν την προστασία των κοινωνικών δικαιωμάτων. Οι προτάσεις αφορούν την ψηφιοποίηση των εγγράφων κοινωνικής ασφάλισης, την ταχύτερη αναγνώριση επαγγελματικών προσόντων και την ενίσχυση των ελέγχων απέναντι σε απάτες και καταχρήσεις.
Πέντε νομοθετικές προτάσεις
Η δέσμη μέτρων περιλαμβάνει πέντε νομοθετικές προτάσεις και μία ανακοίνωση για τη δίκαιη κινητικότητα των εργαζομένων. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θέλει να περιορίσει τη γραφειοκρατία που συχνά δυσκολεύει όσους μετακινούνται για εργασία, αλλά και τις επιχειρήσεις που προσλαμβάνουν προσωπικό από άλλες χώρες.
Στο επίκεντρο βρίσκεται η δημιουργία του ευρωπαϊκού διαβατηρίου κοινωνικής ασφάλισης ESSPASS. Παράλληλα, προβλέπονται ψηφιακά και συγκρίσιμα επαγγελματικά προσόντα, πιο γρήγορες διαδικασίες αναγνώρισης και περισσότερες δυνατότητες για την Ευρωπαϊκή Αρχή Εργασίας.
Έγγραφα κοινωνικής ασφάλισης στο κινητό
Μέσω του ESSPASS, οι πολίτες θα μπορούν να ζητούν και να λαμβάνουν ηλεκτρονικά έγγραφα κοινωνικής ασφάλισης. Σε αυτά περιλαμβάνονται η Ευρωπαϊκή Κάρτα Ασφάλισης Ασθένειας και το φορητό έγγραφο Α1, το οποίο χρησιμοποιείται κυρίως από εργαζομένους που αποσπώνται προσωρινά σε άλλη χώρα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Τα έγγραφα θα μπορούν να αποθηκεύονται στο ψηφιακό πορτοφόλι ταυτότητας της ΕΕ. Έτσι, ένας εργαζόμενος δεν θα χρειάζεται να αναζητά έντυπα, να περιμένει την ταχυδρομική αποστολή τους ή να καταθέτει τα ίδια στοιχεία πολλές φορές σε διαφορετικές υπηρεσίες.
Εξοικονόμηση για επιχειρήσεις και υπηρεσίες
Η Επιτροπή εκτιμά ότι η ψηφιοποίηση μπορεί να μειώσει το κόστος για πολλούς φορείς. Σε διάστημα 12 ετών, οι επιχειρήσεις θα μπορούσαν να εξοικονομήσουν έως 64 εκατομμύρια ευρώ, οι πάροχοι υγειονομικής περίθαλψης έως 69 εκατομμύρια ευρώ και οι επιθεωρητές εργασίας έως 72 εκατομμύρια ευρώ.
Οι ψηφιακές υπογραφές αναμένεται επίσης να βοηθήσουν στην αντιμετώπιση πλαστών ή παραποιημένων εγγράφων. Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις, θα μπορούσαν να αποτρέψουν απάτες ύψους έως 277 εκατομμυρίων ευρώ.
Ταχύτερη αναγνώριση επαγγελματικών προσόντων
Η Επιτροπή προτείνει τα επαγγελματικά προσόντα να εκδίδονται σε τυποποιημένη ψηφιακή μορφή. Θα δημιουργηθεί ακόμη ένα ευρωπαϊκό εργαλείο σύγκρισης προσόντων, ώστε οι αρμόδιες αρχές και οι εργοδότες να μπορούν να κατανοούν ευκολότερα την εκπαίδευση και την εμπειρία ενός υποψηφίου από άλλη χώρα.
Για επαγγέλματα όπως οι γιατροί, οι νοσηλευτές, οι μηχανικοί και οι εκπαιδευτικοί, η διασυνοριακή αναγνώριση θα γίνεται υποχρεωτικά ψηφιακά. Η διαδικασία, που σήμερα μπορεί να διαρκεί περίπου τρεις μήνες, έχει στόχο να περιοριστεί σε πέντε εβδομάδες.
Μικρότερες καθυστερήσεις για προσόντα εκτός ΕΕ
Οι προτάσεις αφορούν και εργαζομένους που έχουν αποκτήσει τα προσόντα τους εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης. Οι διαδικασίες αναγνώρισης διαρκούν σήμερα κατά μέσο όρο 14 μήνες. Με το νέο πλαίσιο, θα μπορούσαν να περιοριστούν σε τέσσερις μήνες.
Παράλληλα, το διοικητικό κόστος για τους εργοδότες αναμένεται να μειωθεί κατά 50%. Η Επιτροπή ενέκρινε επίσης το πρώτο κοινό πλαίσιο κατάρτισης για την αυτόματη αναγνώριση των προσόντων φυσιοθεραπευτών.
Ένα μεγάλο εργατικό δυναμικό σε κίνηση
Το 2024, περίπου 14 εκατομμύρια Ευρωπαίοι ζούσαν σε διαφορετικό κράτος μέλος από εκείνο της καταγωγής τους. Περισσότερα από 10 εκατομμύρια βρίσκονταν σε ηλικία εργασίας, αριθμός που αντιστοιχεί στο 3,9% του ενεργού πληθυσμού της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Το ενδιαφέρον για εργασία στο εξωτερικό φαίνεται πως είναι ακόμη μεγαλύτερο. Σε πρόσφατο Ευρωβαρόμετρο, το 18% των ερωτηθέντων δήλωσε ότι θα ήθελε να εργαστεί σε άλλη χώρα. Η Επιτροπή υπολογίζει ότι η νέα δέσμη μπορεί να αποφέρει οφέλη περίπου 6 δισεκατομμυρίων ευρώ έως το 2040.
Πότε θα εφαρμοστούν τα μέτρα
Οι προτάσεις πρέπει πρώτα να εγκριθούν από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο. Μετά την έγκρισή τους, τα κράτη μέλη και η Επιτροπή θα προετοιμάσουν την εφαρμογή του ESSPASS.
Έναν χρόνο μετά την έναρξη ισχύος του σχετικού κανονισμού, αναμένεται να ψηφιοποιηθεί το φορητό έγγραφο Α1. Μέσα σε τρία χρόνια θα ακολουθήσουν η Ευρωπαϊκή Κάρτα Ασφάλισης Ασθένειας και τα υπόλοιπα έγγραφα κοινωνικής ασφάλισης.
Η Roxana Minzatu, αρμόδια για τα κοινωνικά δικαιώματα και τις ποιοτικές θέσεις εργασίας, υποστήριξε ότι οι πολίτες πρέπει να μπορούν να εργάζονται σε ολόκληρη την Ευρώπη, διατηρώντας την προστασία των δικαιωμάτων τους, ενώ οι επιχειρήσεις θα πρέπει να βρίσκουν το προσωπικό που χρειάζονται με λιγότερες καθυστερήσεις.
Γνωρίζατε ότι οι διαδικασίες αυτές μπορούν να αλλάξουν τόσο πολύ με την ψηφιοποίηση; Αν βρήκατε το κείμενο ενδιαφέρον, μπορείτε να το μοιραστείτε και να περιηγηθείτε στην ιστοσελίδα για περισσότερα σχετικά άρθρα.