Η ανεργία των νέων στην Ελλάδα έκανε βουτιά μέσα σε μια δεκαετία, αλλά η πραγματική αυτονόμηση παραμένει δύσκολη υπόθεση. Ο ΟΟΣΑ καταγράφει καθαρή βελτίωση μετά τα χρόνια της κρίσης, μαζί με επίμονες αδυναμίες στην εργασία, στους μισθούς και στη στέγη.
Η ελληνική οικονομία συνέχισε να κινείται ταχύτερα από την Ευρωζώνη, με ανάπτυξη 2,1% το 2025, έναντι 1,3%. Στις ηλικίες 15-29 ετών, η απασχόληση ανέβηκε από 26% το 2013 σε 36% το 2025. Την ίδια ώρα, η ανεργία υποχώρησε από 48,7% σε 16,5%, ενώ μειώθηκε και η απόσταση ανάμεσα σε νέους άνδρες και νέες γυναίκες.
Η εικόνα όμως δεν είναι μονοδιάστατη. Η Ελλάδα εξακολουθεί να υστερεί σε σχέση με πολλές χώρες του ΟΟΣΑ, ενώ αρκετοί νέοι βρίσκουν δουλειές με χαμηλές αποδοχές, αβέβαιη διάρκεια και περιορισμένες προοπτικές. Η μερική απασχόληση αφορά μόλις το 12% των νέων εργαζομένων, όμως σχεδόν οι μισοί από αυτούς δηλώνουν ότι θα ήθελαν πλήρη εργασία.
Η νεανική απασχόληση συγκεντρώνεται όλο και περισσότερο στο εμπόριο, στις μεταφορές, στα καταλύματα και στην εστίαση. Οι κλάδοι αυτοί κάλυπταν το 55% των θέσεων εργασίας των νέων το 2023, ποσοστό πολύ υψηλότερο από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο του ΟΟΣΑ. Η εξάρτηση από τον τουρισμό ενισχύει την εποχικότητα. Παράλληλα, η αυτοαπασχόληση στις ηλικίες 20-29 ετών έφθασε το 11% το 2025, συχνά όχι από επιλογή, αλλά λόγω έλλειψης άλλων λύσεων.
Μεγάλο πρόβλημα παραμένει η απόσταση ανάμεσα στις σπουδές και στις ανάγκες της αγοράς. Το 24% των εργαζομένων θεωρείται υπερκαταρτισμένο για τη θέση του, το 20% υποκαταρτισμένο, ενώ το 39% εργάζεται σε αντικείμενο διαφορετικό από τις σπουδές του. Παράλληλα, το 80% των εργοδοτών δηλώνει ότι δυσκολεύεται να βρει κατάλληλους υποψηφίους, κυρίως σε τεχνολογικές δεξιότητες, πωλήσεις, μάρκετινγκ, μηχανική και μεταποίηση.
Αδύναμος κρίκος παραμένει και ο επαγγελματικός προσανατολισμός. Το 2022 λιγότεροι από τους μισούς 15χρονους φοιτούσαν σε σχολεία με τέτοιες υπηρεσίες, όταν ο μέσος όρος του ΟΟΣΑ έφθανε το 82%. Μόλις 4% των νέων συνδυάζει σπουδές και εργασία, ενώ στην επαγγελματική εκπαίδευση η εμπειρία στον χώρο εργασίας παραμένει περιορισμένη.
Το στεγαστικό συμπληρώνει την πίεση. Τα υψηλά ενοίκια και η δυσκολία αγοράς κατοικίας κρατούν πολλούς νέους στο πατρικό μέχρι τα τέλη της δεκαετίας των 20. Ο ΟΟΣΑ ζητά ισχυρότερη επαγγελματική εκπαίδευση, καλύτερη σύνδεση σπουδών και εργασίας, ουσιαστική στήριξη της νεανικής επιχειρηματικότητας και περισσότερες προσιτές κατοικίες.