
Η Ελλάδα αυξάνει τις δαπάνες
Τα μεγαλύτερα ποσά αφορούσαν την Ιατρική και τις Επιστήμες Υγείας με 193,35 εκατ. ευρώ, τις Επιστήμες Μηχανικού και Τεχνολογία με 149,68 εκατ. ευρώ, τις Φυσικές Επιστήμες με 131,18 εκατ. ευρώ και τις Ανθρωπιστικές Επιστήμες και Τέχνες με 131,17 εκατ. ευρώ. Η απασχόληση σε δραστηριότητες έρευνας και ανάπτυξης στους κρατικούς φορείς έφτασε τις 15.898 ΙΠΑ, ποσοστό 23% του συνόλου, εκ των οποίων οι 9.649 ΙΠΑ αφορούσαν ερευνητικές θέσεις. Στον τομέα των ιδιωτικών μη κερδοσκοπικών ιδρυμάτων πραγματοποιήθηκαν, τέλος, δαπάνες έρευνας και ανάπτυξης ύψους 18,16 εκατ. ευρώ, ενώ η συνολική απασχόληση ανήλθε σε 354 ΙΠΑ, εκ των οποίων οι 258 αφορούσαν ερευνητικές θέσεις. Από την πλευρά της χρηματοδότησης, το μεγαλύτερο μέρος των δαπανών έρευνας και ανάπτυξης προήλθε από τις ιδιωτικές επιχειρήσεις, με 1,68279 δισ. ευρώ. Το κράτος χρηματοδότησε δραστηριότητες έρευνας και ανάπτυξης με 1,16446 δισ. ευρώ. Από το ποσό αυτό, τα 762,87 εκατ. ευρώ προήλθαν από τον τακτικό προϋπολογισμό, τα 248,72 εκατ. ευρώ από προγράμματα ΕΣΠΑ και το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, ενώ άλλα 152,87 εκατ. ευρώ προήλθαν από το Εθνικό Πρόγραμμα Ανάπτυξης και λοιπές κρατικές πηγές. Παράλληλα, 476,98 εκατ. ευρώ προήλθαν από τη συμμετοχή ελληνικών φορέων σε ανταγωνιστικά προγράμματα της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Οι αριθμοί δείχνουν ότι η Ελλάδα διαθέτει πλέον περισσότερους πόρους για Έρευνα και Ανάπτυξη. Το κρίσιμο ερώτημα είναι αν διαθέτει και το ανθρώπινο δυναμικό που απαιτείται για να μετατρέψει αυτούς τους πόρους σε νέα γνώση, τεχνολογία, καινοτομία και τελικά υψηλότερη παραγωγικότητα. Το ζήτημα του ανθρώπινου δυναμικού συνδέεται άμεσα και με το brain drain, καθώς περισσότεροι από 800.000 άνθρωποι που έχουν γεννηθεί στην Ελλάδα ζούσαν το 2020/21 σε χώρες του ΟΟΣΑ, σύμφωνα με πρόσφατη μελέτη του ΟΟΣΑ και του ΕΚΤ για την ελληνική διασπορά. Μάλιστα, το 93% αυτών των ανθρώπων ζει σε μόλις 12 χώρες, γεγονός που δείχνει πόσο μεγάλο είναι το ανθρώπινο δυναμικό που βρίσκεται εκτός Ελλάδας. Τα τελευταία χρόνια, πάντως, η εικόνα αρχίζει να αλλάζει. Τη διετία 2023-2024 περίπου 98.000 Έλληνες πολίτες επέστρεψαν στην Ελλάδα, ενώ περίπου 69.000 έφυγαν από τη χώρα. Οι αριθμοί αυτοί δείχνουν ότι οι μεταναστευτικές ροές έχουν αρχίσει να ισορροπούν, ενώ όσοι επιστρέφουν είναι κατά κανόνα νεότεροι και πιο μορφωμένοι σε σχέση με τον γενικό πληθυσμό. Το brain drain, επομένως, παραμένει ένα πρόβλημα που ζητά λύση, καθώς το μέγεθος της ελληνικής διασποράς δείχνει ότι το αποτύπωμα της προηγούμενης μεγάλης φυγής παραμένει σημαντικό.Οι ιδιώτες τα πρωτεία
Το «αγκάθι» του brain drain


