
Η ελληνική ετικέτα έχει γίνει ακριβή υπόσχεση. Ο καταναλωτής πληρώνει περισσότερο όταν βλέπει πάνω στη συσκευασία τη λέξη «ελληνικό», επειδή θεωρεί ότι αγοράζει γνωστή προέλευση, φρεσκάδα και ελέγχους. Εκεί όμως όπου υπάρχει διαφορά τιμής, εμφανίζεται και το κίνητρο της απάτης. Η ΑΑΔΕ ετοιμάζει ηλεκτρονικό σύστημα ιχνηλάτησης για γάλα και κρέας, ώστε κάθε ποσότητα να ακολουθείται από τον στάβλο έως το ράφι. Ο στόχος είναι να περιοριστούν οι ελληνοποιήσεις και να ξέρει ο πολίτης τι πραγματικά βάζει στο καλάθι του.
Η πατάτα δείχνει εδώ και χρόνια πόσο απλή μπορεί να γίνει η αλλοίωση της προέλευσης. Την άνοιξη του 2025, η αιγυπτιακή πατάτα έφτανε στην αγορά σχεδόν στη μισή τιμή από την κυπριακή, σύμφωνα με στοιχεία της αγοράς. Παράγοντες του κλάδου υποστηρίζουν ότι μέρος των εισαγόμενων ποσοτήτων εμφανίζεται κατά καιρούς ως εγχώριο προϊόν, χωρίς αυτό να αποτυπώνεται πάντα σε επίσημα δεδομένα. Στα κτηνοτροφικά, η πίεση μεγαλώνει λόγω της ευλογιάς των αιγοπροβάτων, που μείωσε τα κοπάδια και περιόρισε την παραγωγή πρόβειου γάλακτος. Στο πρώτο επτάμηνο του 2026 οι παραδόσεις ήταν μειωμένες κατά 7,4%, ενώ η τιμή παραγωγού ανέβηκε πάνω από 13% και οι εισαγωγές πρόβειου κρέατος από τη Ρουμανία υπερτριπλασιάστηκαν μέσα στο 2025.
Οι εισαγωγές δεν αποτελούν από μόνες τους πρόβλημα, αφού συχνά καλύπτουν πραγματικές ανάγκες της αγοράς. Το πρόβλημα ξεκινά όταν το εισαγόμενο προϊόν αλλάζει ταυτότητα και πωλείται ως ελληνικό, κερδίζοντας τιμή που δεν δικαιούται. Οι έλεγχοι υπάρχουν, καθώς μόνο στο πρώτο τρίμηνο του έτους έγιναν πάνω από 1.800 έλεγχοι από τις υπηρεσίες του υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης, με περισσότερες από 250 παραβάσεις. Σε άλλες περιπτώσεις εντοπίστηκαν αιγυπτιακές πατάτες που διατίθενταν ως ελληνικές. Όταν όμως τα πρόστιμα μένουν σε λίγες χιλιάδες ευρώ ανά υπόθεση, μια μεγάλη επιχείρηση μπορεί να τα αντιμετωπίσει ως έξοδο και όχι ως πραγματική απειλή.
Το νέο σύστημα επιχειρεί να αλλάξει τον τρόπο ελέγχου, περνώντας από την τυχαία επιτόπια διαπίστωση στη διασταύρωση ποσοτήτων. Με το ηλεκτρονικό δελτίο αποστολής και το «Άρτεμις 2», κάθε διακίνηση γάλακτος και κρέατος θα αφήνει καταγεγραμμένο ίχνος. Μια επιχείρηση δεν θα μπορεί να εμφανίζει περισσότερες ελληνικές ποσότητες από όσες αγόρασε ή παρήγαγε, χωρίς να χτυπά συναγερμός στους ελεγκτικούς μηχανισμούς. Το κρίσιμο σημείο είναι να μη φορτωθεί ο μικρός κτηνοτρόφος με νέα γραφειοκρατία, ειδικά σε μια περίοδο που ήδη πιέζεται από ασθένειες και αυξημένο κόστος. Για να λειτουργήσει ο έλεγχος, χρειάζονται αυτόματες διασταυρώσεις, πρόστιμα ανάλογα με τον όγκο της παράβασης και πλήρης εφαρμογή πριν από το Πάσχα του 2027.
