Γύρισαν την πλάτη στις χρυσές λίρες οι Έλληνες αποταμιευτές το πρώτο εξάμηνο του 2026, με τις αγορές λιρών να μειώνονται σε ιστορικό χαμηλό. Οι απότομες διακυμάνσεις της τιμής του χρυσού και η αβεβαιότητα για το μέλλον φαίνεται ότι αποτελούν κύριο λόγο που εξηγεί το «πάγωμα» των συναλλαγών στην Ελλάδα.
Με βάση τα στοιχεία της Τράπεζας της Ελλάδος, οι αγορές χρυσών λιρών από το κοινό σημείωσαν κατακόρυφη πτώση και μειώθηκαν στα 13.950 τεμάχια συνολικά στο εξάμηνο (7.178 το α’ τρίμηνο και 6.772 το β’ Τρίμηνο). Πρόκειται για το χαμηλότερο νούμερο από το 2011, έτος από το οποίο δημοσιεύονται τριμηνιαία στοιχεία. Η κατάρρευση της ζήτησης είναι σαφής, αν αναλογιστεί κανείς ότι οι φετινές αγορές του εξαμήνου υπολείπονται κατά 25% σε σχέση με το αμέσως προηγούμενο ιστορικό χαμηλό του 2021 (18.803 τεμάχια).
Αυτή η διστακτικότητα των Ελλήνων μικροεπενδυτών συνάδει με τις συνθήκες έντονης μεταβλητότητας που επικρατούν διεθνώς, όπως επιβεβαιώνεται και από την εξαμηνιαία έκθεση “Gold Mid-Year Outlook 2026” του Παγκόσμιου Συμβουλίου Χρυσού (World Gold Council). Το πρώτο μισό του έτους αποδείχθηκε μια δραματική «βόλτα με τρενάκι του τρόμου» (rollercoaster) για την τιμή του πολύτιμου μετάλλου, όπως τονίζει το WGC.
Το έτος ξεκίνησε με τον χρυσό να εκτοξεύεται και να καταγράφει αλλεπάλληλα ρεκόρ. Στα τέλη Ιανουαρίου του 2026, λόγω των αυξημένων γεωπολιτικών κινδύνων και της έναρξης του πολέμου ΗΠΑ-Ιράν, η τιμή ξεπέρασε ενδοσυνεδριακά τα 5.500 δολάρια ανά ουγγιά. Σε εκείνη τη φάση, η μεταβλητότητα των τιμών σκαρφάλωσε απότομα σε επίπεδα άνω του 50%.
Ωστόσο, η συνέχεια ήταν εντελώς διαφορετική. Ενώ η τιμή βρέθηκε στο ζενίθ της τον Ιανουάριο, στα τέλη Ιουνίου υποχώρησε ραγδαία, φτάνοντας να πέσει πρόσκαιρα ακόμη και κάτω από τα 4.000 δολάρια ανά ουγγιά. Σήμερα ο χρυσός καταγράφει πτώση περίπου 7% από τις αρχές του έτους, αλλά παραμένει ένα από τα περιουσιακά στοιχεία με τις καλύτερες αποδόσεις τους τελευταίους 12 μήνες.
Αυτή η τεράστια ψαλίδα στις τιμές και τα απρόβλεπτα σκαμπανεβάσματα φαίνεται ότι απέτρεψαν τους αποταμιευτές στην Ελλάδα από το να δεσμεύσουν κεφάλαια στη χρυσή λίρα, περιμένοντας να διαμορφωθούν συνθήκες καλύτερης ορατότητας.
Οι εκτιμήσεις για το δεύτερο εξάμηνο
Για το δεύτερο εξάμηνο του 2026, το WGC εκτιμά ότι η τιμή αντανακλά ήδη ένα παγκόσμιο σκηνικό μέτριας ανάπτυξης και έναν πληθωρισμό που μειώνεται, αν και παραμένει σε υψηλά επίπεδα. Οι προβλέψεις δείχνουν ότι η τιμή θα μπορούσε να κινηθεί σταθεροποιητικά γύρω στα 4.100 δολάρια, με μικρές διακυμάνσεις της τάξης του ±5%.
Παρ’ όλα αυτά, η έκθεση προειδοποιεί ότι το σκηνικό είναι ευμετάβλητο και παρουσιάζει δύο σενάρια:
- Πιθανότητα νέου ράλι: Μια απρόσμενη επιδείνωση της οικονομίας, ένα ανανεωμένο γεωπολιτικό σοκ, ή μια στροφή των προσδοκιών για μείωση των επιτοκίων, θα μπορούσαν να δώσουν νέα δυναμική στον χρυσό ωθώντας τον στα 4.500 δολάρια και άνω. Μια ισχυρή ένδειξη αγοράς ενδέχεται να πιέσει την τιμή ξανά προς τα 5.000 δολάρια. Σημαντική πηγή πιθανής αβεβαιότητας αποτελούν και οι αμερικανικές ενδιάμεσες εκλογές τον Νοέμβριο του 2026, οι οποίες μπορεί να ενισχύσουν τη ζήτηση για ασφαλή καταφύγια.
- Κίνδυνος πτώσης: Αντιθέτως, μια ανθεκτική οικονομική ανάπτυξη, η περαιτέρω αύξηση των αποδόσεων και ένα γενικότερα πιο ήρεμο κλίμα στις αγορές, ενδέχεται να ρίξουν τον χρυσό χαμηλότερα. Παράλληλα, υπάρχουν και κρίσιμα τεχνικά όρια, καθώς αν η τιμή πέσει κάτω από το όριο των 3.860 δολαρίων, θα μπορούσε να ανοίξει ο δρόμος για νέες ρευστοποιήσεις.
Οι κεντρικές τράπεζες αγοράζουν
Ένα βασικό «ανάχωμα» απέναντι σε ραγδαία πτώση των τιμών παραμένουν οι κεντρικές τράπεζες. Από το 2022 αγοράζουν κατά μέσο όρο 1.000 τόνους χρυσού ετησίως. Παρά τις τακτικές πωλήσεις κάποιων τραπεζών το πρώτο τρίμηνο, οι εκτιμήσεις δείχνουν ότι ο επίσημος τομέας θα συνεχίσει να ενισχύει τα αποθέματά του το 2026 , δημιουργώντας δομική στήριξη στην αγορά.
Το συμπέρασμα είναι ότι ο μέσος Έλληνας αποταμιευτής τηρεί, απολύτως δικαιολογημένα, στάση αναμονής. Η απότομη εκτόξευση και η βίαιη πτώση του πολύτιμου μετάλλου στο πρώτο εξάμηνο έδειξαν ότι το ρίσκο παραμένει υψηλό. Όσο το παγκόσμιο μακροοικονομικό και γεωπολιτικό περιβάλλον παραμένει θολό, το «πάγωμα» στις αγορές χρυσών λιρών πιθανότατα θα συνεχιστεί, μέχρις ότου ξεκαθαρίσει η επόμενη μεγάλη τάση στη διεθνή αγορά.