MONEY & MARKET
theopinion
Με μια απόφαση-σταθμό, το Συμβούλιο της Επικρατείας (ΣτΕ Δ’ 2196/2025) θέτει αυστηρά όρια στη μονομερή αναπροσαρμογή των ασφαλίστρων υγείας που περιλαμβάνονται ως συμπληρωματικές καλύψεις σε συμβάσεις ζωής. Παράλληλα, επικύρωσε πρόστιμο σε ασφαλιστική εταιρεία, απορρίπτοντας την αίτηση αναίρεσής της.
Το Ανώτατο Διοικητικό Δικαστήριο, αξιολογώντας τη σχετική νομοθεσία για την προστασία του καταναλωτή και την ιδιωτική ασφάλιση, έκρινε ότι οι ρήτρες μονομερούς αναπροσαρμογής ασφαλίστρων μπορούν να θεωρηθούν νόμιμες μόνο υπό αυστηρές προϋποθέσεις διαφάνειας, καλής πίστης και ισορροπίας. Στην απόφαση λαμβάνονται υπόψη οι νόμοι 2251/1994, 2496/1997, το ν.δ. 400/1970, καθώς και η ευρωπαϊκή οδηγία 2002/83, όπως γράφει το ΑΠΕ – ΜΠΕ.
Σύμφωνα με το ΣτΕ, μια ρήτρα αναπροσαρμογής είναι νόμιμη μόνο εφόσον:
- Υπάρχει «σπουδαίος λόγος», ρητά αναφερόμενος στη σύμβαση.
- Βασίζεται σε σαφή, κατανοητά και εύλογα κριτήρια, ώστε ο ασφαλισμένος να αντιλαμβάνεται τον τρόπο και τις οικονομικές συνέπειες της αναπροσαρμογής.
- Συνοδεύεται από επαρκή ενημέρωση πριν και κατά τη διάρκεια της σύμβασης, επιτρέποντας στον ασφαλισμένο να ελέγχει τις αυξήσεις και να ασκεί τα δικαιώματά του.
Το Δικαστήριο τόνισε ότι, ειδικά στις μακροχρόνιες ασφαλίσεις υγείας, το κόστος μπορεί να επηρεάζεται από μεταβλητούς και αβέβαιους παράγοντες, όπως η εξέλιξη των υπηρεσιών υγείας. Ωστόσο, αυτό δεν απαλλάσσει τις ασφαλιστικές εταιρείες από την υποχρέωση πλήρους διαφάνειας.
Ιδιαίτερη σημασία έχει ότι μια ρήτρα δεν θεωρείται καταχρηστική απλώς επειδή δεν καθορίζει ανώτατο όριο αυξήσεων ή συγκεκριμένα ποσά μελλοντικών αναπροσαρμογών. Κεντρικό στοιχείο είναι η επαρκής ενημέρωση του ασφαλισμένου για τον μηχανισμό αναπροσαρμογής και η δέσμευση της εταιρείας να παρέχει τα απαραίτητα στοιχεία ελέγχου σε εύλογο χρόνο.
Στην προκειμένη περίπτωση, το ΣτΕ έκρινε ότι οι επίμαχες ρήτρες δεν πληρούσαν τα παραπάνω κριτήρια, επιβεβαιώνοντας την απόφαση του εφετείου, αν και με εν μέρει διαφορετική αιτιολογία. Τέλος, υπογραμμίζεται ότι οι απαιτήσεις διαφάνειας είναι πλήρως συμβατές με το άρθρο 49 της Συνθήκης για τη Λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Η απόφαση αυτή ανοίγει τον δρόμο για αυστηρότερο έλεγχο των όρων των ασφαλίσεων ζωής και την προστασία των καταναλωτών απέναντι σε μονομερείς αυξήσεις ασφαλίστρων, θέτοντας σαφή πλαίσια για την ασφαλιστική αγορά.
Τα 5+1 πρόσωπα της Θεσσαλονίκης που ξεχώρισαν το 2025