«Το κλειδί είναι ένα: η διάρκεια». Αυτό επισημαίνουν παράγοντες του οικονομικού επιτελείου, όταν ερωτώνται για τις επιπτώσεις από το γεγονός ότι η Μέση Ανατολή «φλέγεται» ήδη για περισσότερο από μια εβδομάδα.
- Η ιδιωτική κατανάλωση θα μειωθεί κατά 0,7% σε σχέση με το βασικό σενάριο (που προβλέπει αύξηση 1% το 2026), ενώ οι επενδύσεις θα υποχωρήσουν κατά 0,9%.
- Σε πραγματικούς όρους οι εισαγωγές θα μειωθούν λόγω πτώσης της εγχώριας ζήτησης, αλλά σε ονομαστικούς όρους θα αυξηθούν κατά περίπου 7,4%, με το έλλειμμα τρεχουσών συναλλαγών να επιδεινώνεται κατά 0,2 ποσοστιαίες μονάδες.
- Ο πληθωρισμός θα αυξηθεί κατά 4,7%, έναντι 2,2% στο βασικό σενάριο.
- Το πραγματικό ΑΕΠ θα επιβραδυνθεί στο 1,9% έναντι πρόβλεψης 2,4%, αν και το ονομαστικό ΑΕΠ θα αυξηθεί λόγω πληθωρισμού, οδηγώντας σε βελτίωση του δημοσιονομικού ισοζυγίου και μείωση του λόγου χρέους κατά 1,4 ποσοστιαίες μονάδες σε σχέση με το βασικό σενάριο.
Παρόλο που για να μειωθεί η ανάπτυξη στο 1,9%, θα πρέπει οι διεθνείς τιμές του πετρελαίου να παραμείνουν στα επίπεδα των 100 δολαρίων ανά βαρέλι για έναν χρόνο.
Μια μεγάλη διάρκεια του πολέμου, πιθανόν να προκαλέσει και παράπλευρες επιπτώσεις, όπως στον τουρισμό. Αν και η Ελλάδα θεωρείται ασφαλής προορισμός, οι διεθνείς ταξιδιωτικές ροές συχνά επιβραδύνονται σε περιόδους περιφερειακής έντασης. Η αβεβαιότητα επηρεάζει και τις επενδύσεις, ενώ ήδη καταγράφεται αύξηση στα ασφάλιστρα κινδύνου στη ναυτιλία. Παράλληλα, ανατιμήσεις καταγράφονται στα λιπάσματα, που θα μετακυλήσουν το πρόσθετο κόστος στην αγροτική παραγωγή.
Θα ενεργοποιηθούν pass
Όπως σημείωσε και ο πρωθυπουργός, Κυριάκος Μητσοτάκης, από το βήμα της Βουλής, τα συναρμόδια υπουργεία είναι έτοιμα να ενεργοποιήσουν μέτρα προληπτικού χαρακτήρα, αλλά και μέτρα για τη στήριξη νοικοκυριών και επιχειρήσεων. Ενώ, εάν η τιμή του πετρελαίου παραμείνει στο επίπεδο των 100 δολαρίων ανά βαρέλι για έναν μήνα, θα ενεργοποιηθούν οι στηρίξεις μέσω των pass.
Εν κατακλείδι, σημειώνουν οι αρμόδιοι παράγοντες, το βασικό «πακέτο» των σχεδιαζόμενων φοροελαφρύνσεων για το 2027, ύψους 800- 900 εκατ. ευρώ, δεν τίθεται εν αμφιβόλω. Αυτό που πρέπει να απαντηθεί είναι εάν θα μπορεί να εξασφαλιστεί ένα πρόσθετο «πακέτο» από την αντιμετώπιση της φοροδιαφυγής, στην περίπτωση που ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή περιορίσει τα φορολογικά έσοδα. Προς το παρόν, καταλήγουν τα στελέχη του οικονομικού επιτελείου, «έχεις αντοχές, μόνος σου». Ειδάλλως, «θα χρειαστούν μέτρα αντιμετώπισης σε ευρωπαϊκό επίπεδο», σημειώνουν.