Πρόσφατη μελέτη που δημοσιεύθηκε στην ιστοσελίδα της BIS (Τράπεζα Διεθνών Διακανονισμών) με τίτλο «Artificial Intelligence and growth in advanced and emerging economies: short-run impact» (των Leonardo Gambacorta, Enisse Kharroubi, Aaron Mehrotra και Tommaso Oliviero), αναδεικνύει μέρες που είναι, ένα κεντρικής σημασίας ζήτημα: το που βρίσκονται οι ανεπτυγμένες και αναπτυσσόμενες οικονομίες όσον αφορά την εκμετάλλευση της Τεχνητής Νοημοσύνης.
Η ελληνική οικονομία σύμφωνα με την ανάλυση έχει σημαντικό βάρος σε τομείς που επηρεάζονται λιγότερο άμεσα από την ΤΝ, όπως η γεωργία, οι κατασκευές, οι μεταφορές και η παραδοσιακή μεταποίηση.
Ακόμα και σε υπηρεσίες όπως ο τουρισμός η κατάσταση δεν είναι πολύ διαφορετική. Έτσι παρότι ο τουρισμός αποτελεί ισχυρό πυλώνα, η άμεση επίδραση της ΤΝ περιορίζεται κυρίως σε λειτουργίες back-office και όχι στην κύρια παραγωγική δραστηριότητα.
Αντίθετα, οι κλάδοι που μπορούν να επωφεληθούν περισσότερο – χρηματοοικονομικός τομέας, εκπαίδευση, επαγγελματικές υπηρεσίες, τεχνολογικές δραστηριότητες – παραμένουν μικρότεροι ως ποσοστό της συνολικής οικονομίας σε σύγκριση με άλλες ανεπτυγμένες χώρες.
Επιπλέον, σύμφωνα με την μελέτη που δημοσιεύσει η BIS, η Ελλάδα υστερεί σε ορισμένα χαρακτηριστικά του δείκτη ετοιμότητας για την ΤΝ (AIPI), όπως η καινοτομία, οι ψηφιακές υποδομές και ιδιαίτερα το ανθρώπινο κεφάλαιο. Μόνο σε σχέση με τις αναπτυσσόμενες οικονομίες η σύγκριση δείχνει την Ελλάδα σε καλύτερη θέση, αλλά ακόμα και εκεί βρίσκεται κάπως πάνω από τον μέσο όρο των αναδυόμενων οικονομιών… Η μελέτη δείχνει ότι «η αλληλεπίδραση μεταξύ κλαδικής έκθεσης και εθνικής ετοιμότητας είναι καθοριστική: χώρες με υψηλές επιδόσεις και στα δύο πεδία καταγράφουν σημαντικά μεγαλύτερη αύξηση της προστιθέμενης αξίας».
Βέβαια και η Ελλάδα, όπως και η τελευταία στην λίστα Κροατία, δεν μένει εκτός της επερχόμενης ανάδυσης της επίδρασης του τεχνολογικού κύματος.
Η ΤΝ αναμένεται να ενισχύσει την παραγωγικότητα σε συγκεκριμένους τομείς, ιδίως στις χρηματοοικονομικές υπηρεσίες, υπό όρους στην εκπαίδευση, στις επαγγελματικές υπηρεσίες αλλά και σε τμήματα του τουρισμού. Το μέγεθος όμως της συνολικής ωφέλειας «θα εξαρτηθεί από την ταχύτητα με την οποία η χώρα θα ενισχύσει τις ψηφιακές της υποδομές και κυρίως θα αναβαθμίσει το ανθρώπινο κεφάλαιο…».
Σε κάθε περίπτωση, η μελέτη της BIS λειτουργεί ως υπενθύμιση ότι η τεχνητή νοημοσύνη δεν διαχέεται ομοιόμορφα και δεν πάει μόνη παντού. Και για την Ελλάδα, το ζητούμενο είναι ξεφύγει από τις διακηρύξεις και να μετατρέψει τις δυνατότητες σε πραγματική αναπτυξιακή ευκαιρία.
Αυτό δεν το λέμε εμείς, αλλά η BIS και οι μελετητές της.
Το 2026 λοιπόν, πέρα από τις απειλές για τις «φούσκες» που συνοδεύουν τις εξελίξεις στην ΤΝ, είναι η χρονιά που αναμένεται πέραν των άλλων να είναι η χρονιά της μεγαλύτερης προσπάθειας διεθνώς για την ενσωμάτωση των ωφελειών της ΤΝ. Και για την εγχώρια οικονομία είναι μια πρωτοφανής πρόκληση η οποία όμως δεν «φαίνεται» να αναγνωρίζεται ως τέτοια στα προβλεπόμενα μεγέθη του Προϋπολογισμό, που ψηφίστηκε προχθές στην Βουλή.