Η παροχή σίτισης κερδίζει σταδιακά έδαφος στην ελληνική αγορά εργασίας, καθώς εξελίσσεται σε μία από τις σημαντικότερες πρόσθετες παροχές προς τους εργαζόμενους, ενισχύοντας τόσο το διαθέσιμο εισόδημά τους όσο και την προσπάθεια των επιχειρήσεων να προσελκύσουν και να διατηρήσουν προσωπικό. Τα συμπεράσματα προκύπτουν από κοινή έρευνα του ΙΜΕ ΓΣΕΒΕΕ και της Edenred, η οποία αποτυπώνει την εικόνα που διαμορφώνεται τόσο στις επιχειρήσεις όσο και στους εργαζόμενους.
Σύμφωνα με τα στοιχεία της μελέτης, περίπου ένας στους τέσσερις εργαζόμενους λαμβάνει σήμερα διατακτική ή κάρτα σίτισης από τον εργοδότη του, με τη συγκεκριμένη παροχή να αποτελεί πλέον σταθερό μέρος των αποδοχών για σημαντικό ποσοστό δικαιούχων. Στις περισσότερες περιπτώσεις το ποσό παραμένει κάτω από το ισχύον αφορολόγητο όριο, ενώ σχεδόν οι μισοί εργαζόμενοι απολαμβάνουν το συγκεκριμένο προνόμιο για περισσότερα από τρία χρόνια, σύμφωνα με το ΑΠΕ – ΜΠΕ.
Η καθημερινή χρήση των καρτών σίτισης επικεντρώνεται σχεδόν αποκλειστικά στις αγορές τροφίμων από σούπερ μάρκετ. Η μεγάλη πλειονότητα των δικαιούχων αξιοποιεί εκεί το μεγαλύτερο μέρος του διαθέσιμου ποσού, με αρκετούς να εξαντλούν το υπόλοιπο μέσα στις πρώτες ημέρες κάθε μήνα, γεγονός που αποτυπώνει την πίεση που εξακολουθεί να δέχεται ο οικογενειακός προϋπολογισμός από το αυξημένο κόστος διαβίωσης.
Οι εργαζόμενοι αξιολογούν ιδιαίτερα θετικά τη συγκεκριμένη παροχή, καθώς εκτιμούν ότι συμβάλλει ουσιαστικά στην κάλυψη των καθημερινών αναγκών τους. Για πολλούς σημαίνει περισσότερα χρήματα για αγορές τροφίμων, ενώ αρκετοί θεωρούν ότι περιορίζει την οικονομική πίεση που αντιμετωπίζουν κάθε μήνα. Παράλληλα, εάν το ποσό της παροχής αυξανόταν, οι περισσότεροι δηλώνουν ότι θα ενίσχυαν τις αγορές βασικών ειδών διατροφής ή θα μπορούσαν να καλύπτουν ευκολότερα τα καθημερινά τους γεύματα. Αντίθετα, ενδεχόμενη κατάργησή της θα οδηγούσε αρκετά νοικοκυριά είτε σε περιορισμό άλλων εξόδων είτε σε περικοπή των δαπανών για τρόφιμα.
Η έρευνα δείχνει ακόμη ότι η συγκεκριμένη παροχή δημιουργεί και εμπορικά οφέλη, καθώς πολλοί καταναλωτές συνεχίζουν να πραγματοποιούν αγορές στα ίδια καταστήματα ακόμη και μετά την εξάντληση του διαθέσιμου ποσού της κάρτας. Ωστόσο, παραμένει περιορισμένη η ενημέρωση τόσο των εργαζομένων όσο και των επιχειρήσεων σχετικά με το ισχύον φορολογικό καθεστώς που διέπει τον θεσμό.
Από την πλευρά των επιχειρήσεων, τέσσερις στις δέκα προσφέρουν κάποια μορφή πρόσθετης παροχής στο προσωπικό τους και, μεταξύ αυτών, η σίτιση αποτελεί την πιο διαδεδομένη επιλογή.
Οι εργοδότες επισημαίνουν ότι η συγκεκριμένη πολιτική δεν ενισχύει μόνο την αγοραστική δύναμη των εργαζομένων, αλλά συμβάλλει και στη βελτίωση του εργασιακού κλίματος, στην ενίσχυση της πιστότητας του προσωπικού και στην ευκολότερη προσέλκυση νέων εργαζομένων σε μια περίοδο όπου η εύρεση ανθρώπινου δυναμικού αποτελεί πρόκληση για αρκετούς κλάδους.
Καθοριστικό ρόλο στις αποφάσεις των επιχειρήσεων φαίνεται να διαδραματίζει το φορολογικό πλαίσιο. Η πλειονότητα όσων ήδη εφαρμόζουν το μέτρο αναγνωρίζει ότι τα φορολογικά οφέλη αποτέλεσαν σημαντικό κίνητρο για την υιοθέτησή του, ενώ επτά στις δέκα επιχειρήσεις που σήμερα δεν παρέχουν κάρτες ή διατακτικές σίτισης δηλώνουν ότι θα επανεξέταζαν τη στάση τους εφόσον θεσπίζονταν επιπλέον φορολογικές ελαφρύνσεις.
Στον χώρο του λιανεμπορίου τροφίμων και της εστίασης, ολοένα περισσότερες επιχειρήσεις αποδέχονται τις κάρτες σίτισης ως μέσο πληρωμής, διαπιστώνοντας θετική επίδραση τόσο στην επισκεψιμότητα όσο και στη μέση αξία των αγορών. Παρότι αρκετές επιχειρήσεις αναφέρουν ότι οι προμήθειες των παρόχων παραμένουν υψηλές, αναγνωρίζουν ότι η χρήση των καρτών συμβάλλει στη διεύρυνση του πελατολογίου και στη μεγαλύτερη σταθερότητα των πωλήσεων.
Σχολιάζοντας τα ευρήματα της έρευνας, ο πρόεδρος της ΓΣΕΒΕΕ, Γιώργος Καββαθάς, υποστήριξε ότι η παροχή σίτισης αποτελεί ένα ουσιαστικό μέτρο ενίσχυσης των εργαζομένων σε μια περίοδο έντονων ανατιμήσεων, σημειώνοντας ότι τα φορολογικά κίνητρα μπορούν να οδηγήσουν περισσότερες επιχειρήσεις στην υιοθέτησή της. Από την πλευρά της, η διευθύνουσα σύμβουλος της Edenred, Μαρία Βερούχη, επισήμανε ότι οι εταιρικές παροχές έχουν πλέον εξελιχθεί σε στρατηγικό εργαλείο για τις επιχειρήσεις, υπογραμμίζοντας πως το αφορολόγητο όριο της παροχής σίτισης παραμένει αμετάβλητο εδώ και περισσότερες από δύο δεκαετίες, παρά τη σημαντική αύξηση του κόστους ζωής.