
Το ημερολόγιο έδειχνε 16 Ιανουαρίου 1979 όταν ο Μοχάμεντ Ρεζά Παχλαβί, με δάκρυα στα μάτια, επιβιβαζόταν σε Boeing 707 με προορισμό την εξορία. Ο Σάχης άφηνε πίσω του μια χώρα στις φλόγες της Ισλαμικής Επανάστασης, αλλά είχε προνοήσει να μη φύγει με άδεια χέρια.
Σύμφωνα με πρόσφατες δημοσιογραφικές έρευνες των «Financial Times» και του Bloomberg, ο 56χρονος Χαμενεΐ χρησιμοποιώντας ένα πολύπλοκο δίκτυο μεσαζόντων – όπως ο ιρανός επιχειρηματίας Αλί Ανσάρι – και δεκάδων εταιρειών-βιτρίνα, φέρεται να ελέγχει ένα τεράστιο χαρτοφυλάκιο ακινήτων: από πολυτελείς επαύλεις στη «Λεωφόρο των Δισεκατομμυριούχων» (Bishops Avenue) του Λονδίνου μέχρι πεντάστερα ξενοδοχεία στη Φρανκφούρτη και θέρετρα στη Μαγιόρκα.
Ομως η απόλυτη καινοτομία της δυναστείας Χαμενεΐ δεν είναι το λονδρέζικο real estate, αλλά η τεχνολογία. Για να παρακάμψει τις ασφυκτικές αμερικανικές κυρώσεις και να συνεχίσει να χρηματοδοτεί τους Φρουρούς της Επανάστασης, το καθεστώς εικάζεται πως χρησιμοποιεί την τεχνολογία των κρυπτονομισμάτων.
Μέσω πλατφορμών δισεκατομμύρια δολάρια σε ψηφιακά περιουσιακά στοιχεία εκτιμάται ότι «εξαγνίζονται» μακριά από τα ραντάρ του παγκόσμιου τραπεζικού συστήματος. Είναι η απόδειξη πως οι σύγχρονοι θεοκράτες μπορεί να κυβερνούν με όρους Μεσαίωνα, αλλά γνωρίζουν τα μυστικά του blockchain και του ξεπλύματος το ίδιο καλά με τους στίχους από το Κοράνι.
Από τις βαλίτσες του Μομπούτου μέχρι τα ψηφιακά πορτοφόλια της σύγχρονης θεοκρατίας, η κλεπτοκρατία δεν εξαφανίστηκε ποτέ. Απλώς άλλαξε μορφή. Εγινε πιο σύνθετη, πιο θεσμική, πιο δύσκολα ανιχνεύσιμη. Και όσο το κράτος μετατρέπεται σε ιδιωτική επιχείρηση και η εξουσία σε οικογενειακό κεφάλαιο, οι πολίτες παραμένουν οι μόνοι μέτοχοι που δεν λαμβάνουν ποτέ μέρισμα.


